W Dzienniku Urzędowym Ministra Zdrowia opublikowano komunikat Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych na 2026 r. popularnie zwany kalendarzem szczepień, który zawiera szczegółowy wykaz szczepień obowiązkowych i zalecanych oraz zasady dotyczące ich realizacji.

Program składa się z następujących części:

1. Szczepienia obowiązkowe

• Szczepienia obowiązkowe dzieci i młodzieży
  • Wariant szczepień z użyciem szczepionki wysokoskojarzonej (DTaP-IPV-Hib)
  • Wariant szczepień z użyciem szczepionki wysokoskojarzonej (DTaP-IPV-Hib-HBV) w schemacie 3+1
  • Wariant szczepień z użyciem szczepionki wysokoskojarzonej (DTaP-IPV-Hib-HBV) w schemacie 2+1
• Szczepienia obowiązkowe osób narażonych w sposób szczególny na zakażenie w związku z przesłankami klinicznymi lub epidemiologicznymi
• Szczepienia poekspozycyjne

2. Szczepienia zalecane
   • Szczepienia zalecane dzieci i młodzieży
   • Szczepienia zalecane dorosłych
   • Szczepienia zalecane kobiet w ciąży
   • Szczepienia zalecane dla osób wykonujących zawód medyczny
   • Szczepienia zalecane dla innych grup pracowników
   • Szczepienia poekspozycyjne
3. Informacje uzupełniające – zasady szczepień przeciw wybranym chorobom zakaźnym
4. Ogólne zasady przeprowadzania i organizacji szczepień

Szczepienia ochronne odgrywają kluczową rolę w zapobieganiu chorobom zakaźnym. Dzięki globalnym programom szczepień udało się wyeliminować niektóre choroby, takie jak ospa prawdziwa oraz znacząco ograniczyć zachorowalność i śmiertelność z powodu innych, m.in. krztuśca, gruźlicy, odry czy różyczki wrodzonej. W Polsce, zgodnie z PSO, szczepienia pozwalają skutecznie chronić zarówno dzieci, jak i dorosłych przed poważnymi infekcjami i ich powikłaniami.

Kalendarz szczepień określa techniczne aspekty realizacji programu szczepień, w tym:

• choroby, przeciw którym należy szczepić dzieci i dorosłych,
• schematy szczepień, uwzględniające dzieci, młodzież, dorosłych oraz osoby szczególnie narażone na zakażenie,
• terminy i odstępy między dawkami, rodzaje stosowanych szczepionek oraz sposoby ich podania.

W kalendarzu szczepień zalecanych dla dzieci i młodzieży pozostają szczepienia przeciwko:

• meningokokom,
• grypie,
• COVID-19,
• ospie wietrznej,
• kleszczowemu zapaleniu mózgu,
• wirusowemu zapaleniu wątroby typu A,
• ludzkiemu wirusowi brodawczaka (HPV).

Rekomendacje merytoryczne dla programu szczepień w Polsce opracowują:

• Rada Sanitarno-Epidemiologiczna przy Głównym Inspektorze Sanitarnym.
• Zespół ds. Szczepień Ochronnych przy Ministrze Zdrowia,

Podstawą tych zaleceń są krajowe dane epidemiologiczne dotyczące zachorowań i zakażeń, a także wytyczne międzynarodowe, w tym zalecenia Komitetu Doradczego ds. Szczepień Europejskiego Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC) oraz Światowej Organizacji Zdrowia (WHO).

Pełny kalendarz szczepień na 2026 rok jest dostępny w Dzienniku Urzędowym Ministra Zdrowia z dnia 31.10.2025 r.: Program Szczepień Ochronnych 2026.

Źródła:

1. https://www.gov.pl/web/zdrowie/program-szczepien-ochronnych-pso-akt.pdf